26 sierpnia 1943 roku w rejonie jeziora Narocz (dziś w obwodzie mińskim na Białorusi) sowieccy partyzanci podstępem rozbroili polski oddział partyzancki Antoniego Burzyńskiego ps. „Kmicic”. Dowódca oraz około 50 jego żołnierzy zostało zamordowanych.
Oddział Partyzancki „Kmicica” działał od 1942 roku na terenach powiatów dziśnieńskiego, postawskiego i wilejskiego. Do jego szeregów trafiali m.in. mieszkańcy zagrożeni niemieckimi represjami oraz wywózką na roboty przymusowe do III Rzeszy. Wileńszczyzna znajdowała się wówczas pod okupacją niemiecką, a obok polskiego podziemia działały tu również sowieckie oddziały partyzanckie.
Porucznik Antoni Burzyński ps. “Kmicic” (fot. kielakowie.pl)
W połowie czerwca 1943 roku oddział „Kmicica” liczył około 120 żołnierzy. W okolicy operowały także formacje sowieckiej brygady partyzanckiej dowodzonej przez płk. Fiodora Markowa. 19 czerwca doszło do spotkania przedstawicieli obu stron, podczas którego uzgodniono zasady współpracy.
Porozumienie nie trwało jednak długo. 23 sierpnia 1943 roku „Kmicic” został zaproszony na odprawę operacyjną do sowieckiej bazy. Tam został podstępnie aresztowany wraz z towarzyszącymi mu osobami. W tym samym czasie Sowieci otoczyli bazę jego oddziału, a znajdujących się tam partyzantów rozbroili i zatrzymali.
Baza “Kmicica” w pobliżu jez. Narocz (fot. postawyiokolice.blogspot.com)
Następnie specjalna grupa NKWD przeprowadziła przesłuchania. W wyniku przeprowadzonej selekcji Antoni Burzyński „Kmicic” oraz około 50 jego podkomendnych zostali zamordowani. Do dziś nie udało się jednoznacznie ustalić miejsca ich egzekucji.
Pozostałych przy życiu żołnierzy wcielono do oddziału Fiodora Markowa. Wielu z nich wkrótce uciekło i zasiliło tworzący się polski oddział partyzancki dowodzony przez por. Zygmunta Szendzielarza ps. „Łupaszka”.
Przeczytaj również:
80 lat temu w okolicach Naroczy powstał powstał pierwszy na Wileńszczyźnie oddział AK
Oprac. na podst. IPN
